PSİKANALİTİK AÇIDAN YEME BOZUKLUKLARI SEMİNERLERİ

Dr. Aslıhan Topyay Özfidan, Klinik Psikolog

Yeme bozuklukları, yeme davranışında ortaya çıkan bir bozulmanın ötesinde, beden, dürtü, nesne ilişkileri ve ruhsal temsil süreçlerinin kesiştiği karmaşık klinik tablolardır.

Yeme, yememe, tıkınırcasına yeme, kusma ya da bedeni kontrol etmeye yönelik davranışlar benzer biçimlerde görünse de, her hastada aynı ruhsal işleve karşılık gelmeyebilir. Benzer biçimde obezite de tek başına özgül bir ruhsal yapılanmaya işaret etmez; yeme davranışı ve bedenle kurulan ilişkinin kişinin ruhsal işleyişi içerisindeki yeri her olguda ayrı ayrı değerlendirilmelidir. Bu nedenle psikanalitik klinikte temel soru yalnızca “Semptom nedir?” değil, “Bu semptom ruhsal ekonomi içinde ne yapmaktadır?” sorusudur.

Bu üç oturumluk seminer dizisinde yeme bozuklukları psikanalitik kuram ve klinik üzerinden ele alınacaktır. Anoreksiya nervoza, bulimiya nervoza ve tıkınırcasına yeme başta olmak üzere farklı klinik görünümler ile obezitede yeme ve bedenle kurulan ilişki; dürtü, beden, nesne ilişkileri, ayrılma, bağımlılık, kontrol, narsisistik kırılganlık ve temsil kapasitesi eksenlerinde tartışılacaktır.

Seminerlerde Freud ve Klein’dan başlayarak Winnicott, Bion, Green, McDougall, Williams, Lemma ve çağdaş psikanalitik yazından yararlanılacak; kuramsal kavramlar klinik örneklerle birlikte ele alınacaktır.

Amaç, yeme bozukluklarını ve obezitede karşılaşılan ruhsal görünümleri tek bir psikodinamik açıklamaya indirgemek yerine, yeme ve beden üzerinden ortaya çıkan semptomların her hastada üstlendiği özgül ruhsal işlevi düşünebilmek için klinik bir çerçeve oluşturmaktır.

Kimler katılabilir: Psikologlar, psikiyatristler, psikolojik danışmanlar ve ruh sağlığı alanında çalışan ya da bu alanlarda eğitim gören meslektaşlar seminere katılabilir.

Seminer Düzeni: Seminerler Zoom üzerinden çevrimiçi olarak gerçekleştirilecektir. Her oturum, kuramsal anlatım ve klinik örneklerin birlikte tartışılacağı şekilde düzenlenecektir. (Seminerler kayıt altına alınacak ve 2027 yılı sonuna dek katılımcıların erişimine açık kalacaktır.)

SEMİNER TAKVİMİ:

1. SEMİNER: 14 OCAK 2027, 20.00-22.00
Yeme Semptomundan Ruhsal İşleyişe: Psikanalitik Açıdan Yeme Bozukluklarını Anlamak

Yeme bozukluklarının psikanalitik psikopatoloji içerisindeki yeri ele alınacaktır. Oralite, dürtü ve nesne ilişkilerinden hareketle yemenin ve beslenmenin ruhsal anlamları; alma, reddetme, tutma, boşaltma ve kontrol etme eksenlerinde tartışılacaktır.

Anoreksiya, bulimiya ve tıkınırcasına yemenin benzer görünen davranışlarının farklı ruhsal örgütlenmeler içerisinde nasıl farklı işlevler üstlenebildiği üzerinde durulacaktır. Obezitede yeme davranışının ruhsal işlevleri ve tıkınırcasına yeme ile obezite arasındaki ilişkinin her olguda aynı biçimde kurulamayacağı da bu çerçevede ele alınacaktır.

Semptomun bastırılmış bir çatışmanın temsili olduğu durumlarla, düşünme ve temsil kapasitesinin yetersiz kaldığı yerde doğrudan bir düzenleme işlevi üstlendiği durumlar arasındaki ayrım klinik örneklerle tartışılacaktır.

2. SEMİNER: 11 ŞUBAT 2027, 20.00-22.00
Beden, Sınırlar ve Nesne: Yeme Bozukluklarında Bedensel Sahne

Yeme bozukluklarında ve obezitede bedenin ruhsal yaşamdaki yeri, beden imgesi, benlik sınırları, ayrılma-bireyleşme, bağımlılık, kontrol ve narsisistik kırılganlık kavramları üzerinden ele alınacaktır.

Boşluk, doluluk, açlık, doyma, kilo alma ve kilo verme deneyimlerinin yalnızca bedensel yaşantılar değil, aynı zamanda nesneyle ilişkinin ve ruhsal sınırların düzenlenme biçimleri olabileceği üzerinde durulacaktır.

Özellikle bulimik döngüde içeri alma ve dışarı atma; anoreksiyada ihtiyaç ve bağımlılığın reddi; tıkınırcasına yemede duygulanımın bedensel eylem aracılığıyla düzenlenmesi tartışılacaktır. Obezitede beden imgesi ve büyük kilo kayıplarının ardından bedenin değişimi ile ruhsal beden temsilinin dönüşümünün her zaman eşzamanlı ilerlemeyebileceği klinik örneklerle ele alınacaktır.

3. SEMİNER: 25 MART 2027, 20.00-22.00
Tedavi Odasında Yeme Bozuklukları: Aktarım, Karşıaktarım ve Semptomun Dönüşümü

Son oturumda yeme bozukluklarıyla psikoterapi ve psikanalitik çalışma sırasında ortaya çıkan özgül klinik güçlükler ele alınacaktır.

Hastanın yemek, kilo ve beden üzerinden kurduğu kontrolün tedavi ilişkisine nasıl taşındığı; bağımlılık, ihtiyaç, açgözlülük, reddetme, boşaltma, saldırganlık ve ayrılma temalarının aktarım içerisindeki görünümleri tartışılacaktır.

Kusma, yememe ya da tıkınırcasına yeme gibi davranışların yalnızca ortadan kaldırılması gereken belirtiler olarak değil, henüz ruhsal olarak temsil edilemeyen deneyimlerin taşıyıcıları olarak nasıl düşünülebileceği üzerinde durulacaktır.

Aktarım ve karşıaktarım, acting-out ve acting-in, kapsama ve dönüştürme kapasitesi, ayrılıklar ve tedavi çerçevesi klinik örnekler üzerinden incelenecektir. Yeme semptomunun azalması, kilo kaybı ya da bariatrik cerrahi sonrasında ortaya çıkan bedensel değişimin ruhsal değişimle ilişkisi ve semptom değiştiğinde ortaya çıkabilecek yeni klinik malzemenin nasıl değerlendirilebileceği tartışılacaktır.

Katılım Ücreti: Seminerlerin toplam ücreti 7.500 TL’dir (KDV dâhil). Katılımcı seminerlerin tümüne veya herhangi birine katılabilir!

Ödemeler peşin veya aylık taksit halinde havale yoluyla alınacaktır. Taksitli ödeme durumunda kayıt sırasında 2.500 TL ön ödeme alınacak, kalan miktar taksitler halinde (Şubat ve Mart aylarında 2 X 2.500 TL) tahsil edilecektir. Peşin ödeme durumunda ücret 6.000 TL’dir.

Katılımcı belgesi: Seminer sonunda WABİ PSİKO-DİNAMİK AKADEMİ imzalı katılım belgesi verilecektir.